Энэ хуудсанд
Эх сурвалжийн ID
ЭХ-003ЭХ-003 — Эх сурвалж: Цахим системээр худалдан авах ажиллагаа зохион байгуулах, түүний тасралтгүй, аюулгүй ажиллагааг хангах журам Албан эхтэй тулгасан (2026-08-20)
Түвшин
Журам
Огноо, дугаар
2023-12-25, А/248
Сүүлийн нэмэлт, өөрчлөлт
2025-05-26
Шалгасан огноо
2026-08-20 (snapshot 2026-08-20; тухайн өдрийн тулгалт бөгөөд байнгын баталгаа биш)
Албан URL

ЭХ-003 — Цахим системээр худалдан авах ажиллагаа зохион байгуулах, түүний тасралтгүй, аюулгүй ажиллагааг хангах журам

1. Эхийн бүртгэл

Талбар Утга
Эх сурвалжийн IDID — таних дугаар ЭХ-003ЭХ-003 — Эх сурвалж: Цахим системээр худалдан авах ажиллагаа зохион байгуулах, түүний тасралтгүй, аюулгүй ажиллагааг хангах журам
Эрэмбэ Сангийн сайдын журам; хууль болон олон улсын гэрээний дараа хэрэглэнэ
Баталсан байгууллага Монгол Улсын Сангийн сайд
Огноо, дугаар 2023-12-25, А/248
Төрөл Журам шинэчлэн баталсан тушаалын хавсралт
Албан нэр Цахим системээр худалдан авах ажиллагаа зохион байгуулах, түүний тасралтгүй, аюулгүй ажиллагааг хангах журам
Албан акт https://legalinfo.mn/mn/detail?lawId=16960745458961&type=2
Нэгтгэсэн хавсралт https://legalinfo.mn/mn/detail?lawId=17432055252752&showType=1
Хувилбар Энэ хувилбарт 2025-05-26-ны А/98 тушаалын нэмэлт, өөрчлөлт туссан; 2.5.3 хасагдсан; 2.16–2.19, 5.10, 5.13, 5.14-ийн өөрчлөлт тэмдэглэгдсэн
Шалгасан огноо 2026-08-20; албан URLURL — вэб хаяг ба энэ хувилбарыг тулгасан
Эрх зүйн хэрэглээ Цахим системийн зохион байгуулалт, оролцоо, нийтлэл, мэдээллийн сан, архив, аюулгүй ажиллагааны шууд шаардлага

Хүчингүй болсон 2.5.3-ыг шаардлага болгон ашиглахгүй. А/98-аар нэмсэн, өөрчилсөн заалтыг энэ хувилбарын тэмдэглэлтэй нь хэрэглэнэ.

3. Нормчилсон шаардлага

ID Эхийн заалт Эрх, үүрэг бүхий тал Хууль зүйн шаардлага Оролт, нотлох баримт Хугацаа / гаралт / хориг / audit
REQ-003-001REQ-003-001 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.1; х.1 Захиалагч Бүртгэлтэй захиалагч зөвхөн төлөвлөгөөнд туссан тендерийг цахим системээр зохион байгуулна. Батлагдсан төлөвлөгөө, захиалагчийн бүртгэл Төлөвлөгөөгүй тендер үүсгэхийг хориглох; төлөвлөгөөний холбоос хадгалах
REQ-003-002REQ-003-002 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.2.1–2.2.3; х.1 Захиалагч, үнэлгээний хороо Хороог мэргэшсэн ажилтны сангаас байгуулж, шийдвэрийг системд бүртгэнэ; хороо баримт бичиг боловсруулж, захиалагч баталсны дараа зарлал, урилга, баримт бичгийг нийтэлнэ. Хороо байгуулсан шийдвэр, гишүүний бүртгэл, баталсан баримт бичиг DRAFT → APPROVED → PUBLISHEDDRAFT — Төсөл; APPROVED — Баталсан; PUBLISHED — Нийтэлсэн дараалал; батлаагүй баримтыг нийтлэхгүй
REQ-003-003REQ-003-003 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.2.4; х.1 Сонирхогч этгээд, үнэлгээний хороо, захиалагч Тодруулгын хүсэлтийг сонирхогчийн нэргүйгээр хүсэлт, хариутай нь нийтэлнэ; нэмэлт, өөрчлөлтийг захиалагч баталж нийтэлнэ. Тодруулгын хүсэлт, хариу, баталсан өөрчлөлт Нэрийг нийтэд ил болгохгүй; хувилбар, баталсан этгээд, цагийг хадгалах
REQ-003-004REQ-003-004 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.2.5; х.1 Захиалагч Шийдвэр болон тендертэй холбоотой тодруулгыг бүрэн нийтэлснээр үр дүн нийтэлсэнд тооцно. Ялагчийн нууцад хамаарахгүй тендер, тодруулгыг гэрээ байгуулах эрх олгосноос ажлын 5 өдөрт бүх оролцогчид ил болгоно. Шийдвэр, тодруулгын бүрэн багц, нууцын ангилал Ажлын 5 өдөр; бүх оролцогчид ижил харагдац; нууц мэдээллийг хамгаалах
REQ-003-005REQ-003-005 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.2.6; х.2 Үнэлгээний хороо, оролцогч Арифметик алдааны залруулгыг оролцогч хүлээн зөвшөөрсөн тэмдэглэл үйлдэж, нээлтийн мэдээллийг залруулна. Залруулгын тооцоо, оролцогчийн зөвшөөрөл Зөвшөөрөлгүйгээр нээлтийн үнэ өөрчлөхгүй; өмнөх/дараах утгыг хадгалах
REQ-003-006REQ-003-006 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.2.7–2.2.8; х.2 Захиалагч Гэрээ, давуу эрх, дотоодын үйлдвэрлэлийн мэдээлэл, гэрээний нэмэлт/өөрчлөлт, гүйцэтгэл, хүлээн авах актыг системд тухай бүр бүртгэж нийтэлнэ. Гэрээ, өөрчлөлт, гүйцэтгэлийн нотолгоо, акт Тухай бүр; гэрээний хувилбарын түүх, гүйцэтгэлийн audit
REQ-003-007REQ-003-007 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.3.1–2.3.9; х.2 Аж ахуй эрхлэгч, оролцогч Түншлэл/туслан гүйцэтгэгчийн гэрээг системээр баталгаажуулах; тодруулга, тендерийг тоон гарын үсгээр; баталгааг системээр; чадавх/туршлагын мэдээллийг баталгаажсан сангаас сонгох; бусдыг тод PDFPDF — хэвлэмэл баримтын формат-ээр; үнэ, хугацаа, хөнгөлөлт, талбарыг бүрэн бөглөж, хураамж төлөх; хугацаанаас өмнө өөрчлөх. Цахим гэрээ, тоон гарын үсэг, баталгаа, PDF, бүртгэл, төлбөр Эцсийн хугацаанаас өмнө; дутуу талбар, баталгаажаагүй харилцаа, баталгаагүй тендерт guard
REQ-003-008REQ-003-008 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.4; х.2 Цахим систем, оролцогч Эцсийн хугацааг серверийн цагаар тооцож, хоцорсон тендерийг хүлээн авахгүй. Серверийн баталгаажсан цаг, submission timestamp Хугацаа дуусмагц submit хаах; timestamp audit
REQ-003-009REQ-003-009 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.5–2.7; х.2–3 Захиалагч, оролцогч Зарласны дараах татвар, нийгмийн даатгал, шүүхийн өр, авто тээвэр, диплом, санхүүгийн мэдээллийг журамд заасан эхээс ашиглана; 2.5 нь гадаад этгээдэд хамаарахгүй; бусад өөрчлөлтийг “тодруулга” хэсэгт эхтэй нь холбоно. Мэдээллийн сангийн лавлагаа, баримтын эх хувилбар 2.5.3 хүчингүй; түүнийг validation болгон ашиглахгүй
REQ-003-010REQ-003-010 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.8–2.10; х.3 Захиалагч, оролцогч Бүртгэлтэй email/SMSSMS — гар утасны мессеж/бусад сувгаар илгээснийг хэрэглэсэн эсэхээс үл хамааран хүлээн авсанд тооцно; үр дүнг бүх оролцогчид нэгэн зэрэг мэдэгдсэн өдрөөс гэрээний хугацаа эхэлнэ; ажлын бус цагийн баримтыг дараагийн ажлын өдөр хүлээн авсанд тооцно. Notification log, recipient list, илгээсэн цаг Нэгэн зэрэг мэдэгдэл; ажлын өдрийн календарь; delivery evidence хадгалах
REQ-003-011REQ-003-011 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.11–2.15; х.3 Захиалагч, үнэлгээний хороо Баталгаажаагүй түншлэл/туслан гүйцэтгэгчийг авч үзэхгүй; тод бус PDF-ийг үнэлэхгүй; талбар ба баримт зөрвөл системийн талбарыг баримтална; өөр этгээдийн гарын үсэг байсан ч аж ахуй эрхлэгчийг оролцсон гэж тооцно; системийн баталгаагүй тендерийг нээхээс татгалзана. Confirmation status, PDF, талбар, гарын үсэг, баталгаа Татгалзлын яг үндэслэл, баримтын хувилбарыг audit-д хадгалах
REQ-003-012REQ-003-012 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 2.16–2.19; х.3–4 Захиалагч, мэргэжлийн байгууллага Татвар/нийгмийн даатгал, шүүхийн өрийн тодорхойлолт холбогдоогүй бол нээлтийн өдрийн байдлаар татах; бусад нийтэд нээлттэй сан ашиглаж болно; татах алдаанд мэргэжлийн байгууллагад хандана. Нээлтийн огноо, source response, error log Нээлтийн өдрийн snapshot; саатлын нотолгоо; алдааг чимээгүй орхихгүй
REQ-003-013REQ-003-013 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 3.1–3.2.11; х.4–5 Мэргэжлийн байгууллага Системийн мэдээлэл хариуцагч байж портал, бүртгэл, хэвийн ажиллагаа, гэрээт интеграц, хандалтын эрх, мэдэгдэл, эрсдэлийн үнэлгээ, үйлчилгээний нөхцөл, улирлын уулзалт, төрийн системийн өгөгдөл солилцоог хангана. Интеграцын гэрээ, access grant, risk assessment, уулзалтын нотолгоо Эрсдэлийн тогтмол үнэлгээ; нөхцөл зөвшөөрөөгүй бол үйлчилгээ татгалзаж болно
REQ-003-014REQ-003-014 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 3.3; х.5 Мэргэжлийн байгууллага Хуулийн 8.2-ын жагсаалтын барааг ерөнхий гэрээгээр сонгон цахим дэлгүүрт байршуулж, шууд худалдан авах боломж бүрдүүлнэ. Ерөнхий гэрээ, барааны жагсаалт, каталог Зөвхөн хуульд хамаарах бараа; гэрээтэй нийлүүлэгчийн холбоос
REQ-003-015REQ-003-015 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 4.1–4.10; х.5 Аж ахуй эрхлэгч Өөрийн эрхтэй ажилтны үйлдэл, нэвтрэх эрх, тендерийн үнэн зөв, тодруулга/өөрчлөлт, гүйцэтгэлийн нотолгоо, нууцлал, хураамж, баталгааг хариуцна. User/account record, tender version, fee, guarantee, performance evidence Нууц үг хамгаалах; хугацаанаас өмнө засах; гүйцэтгэлийг хуваарийн дагуу бүртгэх
REQ-003-016REQ-003-016 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 5.1–5.5; х.5 Захиалагч Хувийн хэргийн баримтыг хуульд заасан үеэс архивлаж, цахим баримтыг тусгай тээгчид хадгалж, хурлын тэмдэглэлтэй танилцуулж, гэрээг системд байршуулна. Хувийн хэрэг, архивын жагсаалт, тэмдэглэл, гэрээ Архивын хугацаа нь 48.4.9 баримтад гэрээ дууссанаас, бусдад тендер дууссанаас
REQ-003-017REQ-003-017 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 5.6–5.8; х.6 Захиалагч Гүйцэтгэл хүлээн авахад хорооны гишүүн оролцуулж болно; хууль бус/цуцлагдсан/татгалзсан гэрээний мэдээллийг тухай бүр шинэчилнэ; цахим дэлгүүрийн захиалга бүрийг системээр илгээнэ. Шүүх/талуудын шийдвэр, order sheet Гэрээний state-г бодит шийдвэртэй уялдуулах
REQ-003-018REQ-003-018 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 5.9–5.10; х.6 Захиалагч Цахим дэлгүүрийн нэг удаагийн захиалга жилийн нийт төсвийн 50%-иас ихгүй; тухайн жил нэг удаа авахаар төлөвлөсөн бол хязгаар үйлчлэхгүй. Жилийн төлөвлөгөө, нийт төсөв, захиалгын дүн 50%-ийн тооцоо; exception-д төлөвлөгөөний нотолгоо
REQ-003-019REQ-003-019 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 5.11; х.6 Захиалагч Хуулийн 8.2-ын жагсаалтын барааны захиалгын дээд дүнг эх үсгээр “хорин сая” гэж тогтоосон. Захиалгын дүн Эхийн цифр 20,000,00.0 алдаатай; албан нэгтгэсэн эхээр 20,000,000 төгрөгийг баталгаажуулж хэрэглэнэ
REQ-003-020REQ-003-020 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 5.12; х.6 Захиалагч, бусад оролцогч Цахим бус тендерийн нууц биш тендер/тодруулга/тэмдэглэлтэй бичгээр хүсэлт, нууцлалын баталгааны үндсэн дээр танилцуулж, тэмдэглэл, гарын үсгийг хувийн хэрэгт хадгална. Хүсэлт, нууцлалын баталгаа, танилцсан тэмдэглэл Нууц мэдээлэл ил болгохгүй; танилцалтын audit заавал
REQ-003-021REQ-003-021 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 5.13–5.14; х.6 Мэргэжлийн байгууллага, захиалагч Хураамжийн үлдэх 70 хүртэл хувийг худалдан авах ажиллагаанд зарцуулж болно; тариф тогтоогдсон эрчим хүч, уур, дулаан, ус, бохир усны тогтмол зардлыг системээр төлөвлөхгүй. Хураамжийн санхүү, тарифын үндэслэл Тогтмол зардлыг procurement plan-д оруулахыг хориглох
REQ-003-022REQ-003-022 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 6.1–6.3; х.6–7 Мэргэжлийн байгууллага Нийтийн мэдээллийн ил тод байдал, кибер аюулгүй байдлыг хангаж, стандарт, байнгын хяналт, тасралтгүй шинэчлэл, 2 жил тутмын мэдээллийн аюулгүй байдлын audit, Сангийн яамд танилцуулга, үндсэн ба үүлэн нөөц сервертэй байна. Стандартын нотолгоо, audit тайлан, дэд бүтцийн баримт, дотоод журам Audit 2 жил тутам; нөөц дэд бүтэц заавал; техникийн нарийн шийдлийг энэ эх дангаар тогтоохгүй
REQ-003-023REQ-003-023 — Норматив шаардлага — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл 7.1–7.3; х.7 Гомдол шийдвэрлэгч, мэргэжлийн байгууллага, захиалагч Гомдлын шийдвэрийг системээр олон нийтэд мэдээлнэ; давагдашгүй хүчин зүйлээр систем ажиллахгүй бол нэн даруй мэдэгдэж, нээлтийг тодорхой хугацаагаар хойшлуулан бүх оролцогчид нэгэн зэрэг мэдэгдэнэ. Гомдлын шийдвэр, outage evidence, postponement decision Нэн даруй; нэгэн зэрэг; нээлтийн шинэ цагийг ил тод болгох

4. Эрх, үүрэг бүхий тал, урсгал, төлөв

Эрх, үүрэг бүхий тал: захиалагч; үнэлгээний хороо; сонирхогч этгээд; аж ахуй эрхлэгч; оролцогч; түншлэл; туслан гүйцэтгэгч; мэргэжлийн байгууллага; Сангийн яам; гомдол шийдвэрлэх байгууллага; баталгаа гаргагч; мэдээллийн сан нийлүүлэгч.

FLOW-003-01FLOW-003-01 — Үйл ажиллагааны урсгал — тухайн эх сурвалжийн доторх дэд бүртгэл — цахим тендер: төлөвлөгөө → хороо → баримт бичиг → захиалагчийн баталгаа → зарлал → тодруулга/өөрчлөлт → submission → серверийн хугацаа → нээлт/татгалзалт → үнэлгээ → шийдвэр/үр дүн → гэрээ → гүйцэтгэл/акт → архив.

STATESTATE — Төлөвийн загвар — бүртгэлийн тухайн үеийн төлөв ба зөвшөөрөгдөх шилжилт (системийн загварын дүгнэлт):

  • Тендер: DRAFT_DOCS → APPROVED_DOCS → ANNOUNCED → CLARIFIED/AMENDED → SUBMISSION_CLOSED → OPENED | OPENING_REFUSED → EVALUATED → DECIDED → CONTRACTED → ARCHIVEDDRAFT_DOCS — Баримт бичгийн төсөл; APPROVED_DOCS — Батлагдсан баримт бичиг; ANNOUNCED — Зарласан; CLARIFIED — Тодруулсан; AMENDED — Өөрчилсөн; SUBMISSION_CLOSED — Хүлээн авалт хаагдсан; OPENED — Нээсэн; OPENING_REFUSED — Нээхээс татгалзсан; EVALUATED — Үнэлсэн; DECIDED — Шийдвэрлэсэн; CONTRACTED — Гэрээ байгуулсан; ARCHIVED — Архивласан.
  • Тендерийн санал: DRAFT → SIGNED → SUBMITTED → AMENDED_BEFORE_DEADLINE → OPENED | REFUSED_OPEN → EVALUATEDDRAFT — Төсөл; SIGNED — Гарын үсэг зурсан; SUBMITTED — Илгээсэн; AMENDED_BEFORE_DEADLINE — Эцсийн хугацаанаас өмнө өөрчилсөн; OPENED — Нээсэн; REFUSED_OPEN — Нээхээс татгалзсан; EVALUATED — Үнэлсэн.
  • Гэрээ: DRAFT → SIGNED/PUBLISHED → ACTIVE → AMENDED → PERFORMANCE_RECORDED → ACCEPTED → COMPLETED | TERMINATED | DECLARED_UNLAWFUL → ARCHIVEDDRAFT — Төсөл; SIGNED — Гарын үсэг зурсан; PUBLISHED — Нийтэлсэн; ACTIVE — Идэвхтэй; AMENDED — Өөрчилсөн; PERFORMANCE_RECORDED — Гүйцэтгэлийг бүртгэсэн; ACCEPTED — Хүлээн авсан; COMPLETED — Дууссан; TERMINATED — Цуцалсан; DECLARED_UNLAWFUL — Хууль бус гэж тогтоосон; ARCHIVED — Архивласан.

5. UIUI — хэрэглэгчийн интерфэйс/UXUX — хэрэглэгчийн туршлага ба APIAPI — програмын харилцах интерфэйс нөлөө

5.1 Хууль зүйн шаардлага

  • UI/UX: серверийн эцсийн хугацаа; заавал талбар; тоон гарын үсэг; баталгааны status; нэргүй тодруулга; нууц/нууц биш ангилал; ажлын 5 өдрийн ил болголт; гэрээ/гүйцэтгэлийн нийтлэл; 50%-ийн хязгаар ба нотолгоотой exception; outage/postponement banner.
  • API: plan-linked tender authorization; role ба төлөөлөх эрх; deadline guard; OPENING_REFUSEDOPENING_REFUSED — Нээхээс татгалзсан guard; түншлэл confirmation; PDF/field precedence; нээлтийн өдрийн мэдээллийн snapshot; нэгэн зэрэг notification; гэрээний version/state; 2 жил тутмын audit evidence.

5.2 Системийн хэрэгжилтийн санал

  • Idempotency key, content hash, append-only event log, retry queue, optimistic locking, тусгай error-code каталог, нөөц шилжүүлэлтийн автомат механизм нь зохистой боловч эхэд яг энэ техникийн хэлбэрээр заагаагүй.

6. Зөрчил, хамаарал, ишлэл

  • Эхийн алдаа: 5.11-ийн цифр 20,000,00.0; үсгээр “хорин сая”. Цифрийг чимээгүй засахгүй; дүгнэлтэд албан нэгтгэсэн эхийг давхар ишилнэ.
  • Хүчингүй заалт: 2.5.3.
  • Хамаарал: Худалдан авах тухай хууль; Нийтийн мэдээллийн ил тод байдлын тухай хууль; Кибер аюулгүй байдлын тухай хууль; Цахим гарын үсгийн тухай хууль; архив, нууц, гомдлын холбогдох зохицуулалт. Тэдгээрийн нарийн шаардлагыг энэ эхээс зохиохгүй.
  • Ишлэлийн жишээ: ЭХ-003 — Цахим системээр худалдан авах ажиллагаа зохион байгуулах, түүний тасралтгүй, аюулгүй ажиллагааг хангах журам, 2.4, 2025-05-26-ны А/98 өөрчлөлт туссан хувилбар, https://legalinfo.mn/mn/detail?lawId=17432055252752&showType=1ЭХ-003 — Эх сурвалж: Цахим системээр худалдан авах ажиллагаа зохион байгуулах, түүний тасралтгүй, аюулгүй ажиллагааг хангах журам.