ЭХ-013 — Бараа, үйлчилгээг ерөнхий гэрээний аргаар худалдан авах тендер шалгаруулалтын аргачлал, заавар

1. Эх сурвалжийн мета өгөгдөл

4. Эх сурвалжаар тогтоосон эрх, үүрэг бүхий тал

• Сангийн сайд — аргачлал, зааврыг баталсан.
• Захиалагч байгууллага, захиалагч — аргачлал, зааврыг хэрэглэх, цахим дэлгүүрээс авах, хэрэгцээ хүргүүлэх, төлөвлөх.
• Төрийн худалдан авах ажиллагааны газар, аргачлалын нэршлээр мэргэжлийн байгууллага — захиалагчийг тодорхойлох, хэрэгцээ авах, зах зээлийн судалгаа, ерөнхий гэрээний тендер, ерөнхий гэрээ байгуулах.
• Мэргэжлийн холбоо, иргэний нийгмийн байгууллага — зах зээлийн судалгааг гэрээгээр гүйцэтгэж болно.
• Нийлүүлэгч, үйлчилгээ үзүүлэгч — чадавх, зах зээлийн судалгаа; ерөнхий гэрээний I шатны оролцогч.
• Ерөнхий гэрээ байгуулсан гүйцэтгэгч — цахим дэлгүүрийн үнийн саналд оролцоно.

5. Нормчилсон хууль зүйн болон журамчилсан шаардлага

5.1. Тушаал

• ЭХ-013-НШ-001: Сангийн сайд ЭХ-001-ийн 38.7, 55.1.3-ыг үндэслэн аргачлал, зааврыг хавсралтаар баталсан /тушаалын 1/.
• ЭХ-013-НШ-002: Тушаалын 2 дахь заалт захиалагч байгууллагад аргачлал, зааврыг ерөнхий гэрээний тендерт ашиглахыг “зөвлөсүгэй” гэж томьёолсон //.

5.2. Нийтлэг үндэслэл

• ЭХ-013-НШ-003: Аргачлалын зорилго нь ЭХ-001-ийн 37 дугаар зүйл дэх ерөнхий гэрээний тендерийг зохион байгуулах, цахим дэлгүүрээс бараа, үйлчилгээ авахад захиалагчид дэмжлэг үзүүлэх /1.1/.
• ЭХ-013-НШ-004: Бараа, үйлчилгээний ерөнхий гэрээний тендерт Сангийн сайдын 2023 оны А/262 дугаар тушаалын жишиг баримт бичгийг хэрэглэнэ /1.2/.
• ЭХ-013-НШ-005: Эм, эмнэлгийн хэрэглэгдэхүүнд Сангийн сайдын 2024 оны А/246 дугаар тушаалын тусгай жишиг баримт бичгийг хэрэглэнэ /1.2/.

5.3. Цахим дэлгүүрээс авах үүрэг ба хэрэгцээ

• ЭХ-013-НШ-006: Аргачлалын 2.1 нь Төрийн худалдан авах ажиллагааны газраас “хуулийн 37.5-д заасны дагуу” тодорхойлсон захиалагч цахим дэлгүүрт бүртгэсэн бараа, үйлчилгээг заавал худалдан авна гэж заасан //.
• ЭХ-013-НШ-007: 2.1-д хамаарах бараа, үйлчилгээний тухайн жилийн нийт төсөвт өртөг шууд худалдан авах дээд хязгаар буюу 20 сая төгрөгөөс доош байсан ч цахим дэлгүүрээс худалдан авна /2.2/.
• ЭХ-013-НШ-008: Захиалагч ерөнхий гэрээний аргаар цахим дэлгүүрээс авах бараа, үйлчилгээний хүсэлтийг мэргэжлийн байгууллагад хүргүүлнэ /2.3/.
• ЭХ-013-НШ-009: Мэргэжлийн байгууллага хүсэлтэд үндэслэн ерөнхий гэрээ байгуулах бараа, үйлчилгээг тодорхойлох зах зээлийн судалгаа хийнэ /2.3/.

5.4. Зах зээлийн судалгаа

• ЭХ-013-НШ-010: Зах зээлийн судалгааг мэргэжлийн холбоо, иргэний нийгмийн байгууллагаар гэрээний үндсэн дээр гүйцэтгүүлж болно /2.4/.
• ЭХ-013-НШ-011: Эрэлтийн судалгаагаар нийт худалдан авалт буюу эрэлт, хэрэгцээ, ач холбогдлыг үнэлнэ /2.4.1/.
• ЭХ-013-НШ-012: Уялдуулан нийлүүлэх боломж, үүсэх хүндрэл, бэрхшээлийг судална /2.4.1/.
• ЭХ-013-НШ-013: Бараа, үйлчилгээний нэр төрөл, танилцуулга, техникийн тодорхойлолтыг боловсруулна /2.4.1/.
• ЭХ-013-НШ-014: Захиалагч бүрийн хэрэгцээ, шаардлага болон нийлүүлэгч, үйлчилгээ үзүүлэгчийн чадавхыг тодорхойлно /2.4.2/.
• ЭХ-013-НШ-015: Зах зээлийн бүтэц, өрсөлдөөний хэлбэр, хэмжээ, үнийн судалгаа хийнэ /2.4.3/.
• ЭХ-013-НШ-016: Хувилбарт бараа, үйлчилгээний сонголтыг судална /2.4.3/.
• ЭХ-013-НШ-017: Ерөнхий гэрээгээр худалдан авахад үүсэх нөхцөл байдлыг тодорхойлох SWOTSWOT — давуу, сул тал, боломж, эрсдэлийн шинжилгээ шинжилгээ хийнэ /2.4.4/.

5.5. Төлөвлөгөө ба гэрээний баримт

• ЭХ-013-НШ-018: 2.1, 2.2-т хамаарах бараа, үйлчилгээг тухайн жилийн худалдан авах ажиллагааны төлөвлөгөөнд ерөнхий гэрээний аргаар худалдан авахаар тусгана /2.5/.
• ЭХ-013-НШ-019: Мэргэжлийн байгууллага гүйцэтгэгчтэй байгуулах Ерөнхий гэрээ болон захиалагч цахим дэлгүүрээс гүйцэтгэгчтэй байгуулах Худалдан авах гэрээ-г 1.2-т заасан жишиг баримт бичгийн гэрээний нөхцөл, маягтаар үйлдэнэ /3.1/.

6. ЭХ-001-тэй хамтатгасан flow

Энэ хэсэг нь системийн загварын дүгнэлт бөгөөд ЭХ-001-ийн 31.2, 37–38 дугаар зүйл болон энэ эхийн 2–3 дугаар хэсэгт тулгуурлана.

FLOW-GENERAL-AGREEMENTFLOW-GENERAL-AGREEMENT — Ерөнхий гэрээний урсгал

1. Захиалагчийн хэрэгцээг хүлээн авах /2.3/.
2. Эрэлт, захиалагч, нийлүүлэгч, өрсөлдөөн, үнэ, хувилбар, SWOTSWOT — давуу, сул тал, боломж, эрсдэлийн шинжилгээ судалгаа хийх /2.4.1–2.4.4/.
3. Ерөнхий гэрээгээр авах бараа, үйлчилгээ, хамаарах захиалагчийг тодорхойлох /ЭХ-001, 37.2.4; энэ эхийн 2.1-ийн зөрчлийг тэмдэглэх/.
4. Төлөвлөгөөнд ерөнхий гэрээний арга гэж тусгах /2.5; ЭХ-001, 44.2/.
5. I шатны нээлттэй тендер зохион байгуулах /ЭХ-001, 37.1.1, 37.2–37.4/.
6. Шаардлага хангасан нийлүүлэгчтэй ерөнхий гэрээ байгуулж цахим дэлгүүрт бүртгэх /ЭХ-001, 27.11, 37.5–37.6/.
7. Захиалагч захиалгын хуудас илгээж үнийн санал дуудах /ЭХ-001, 38.1–38.4/.
8. Худалдан авах гэрээ байгуулах /энэ эхийн 3.1; ЭХ-001, 38.4–38.5/.

State

NEED_SUBMITTED → MARKET_RESEARCH → ITEM_AND_CUSTOMER_DEFINED → PLANNED_AS_GENERAL_AGREEMENT → FIRST_STAGE_ANNOUNCED → PROVIDER_QUALIFIED → GENERAL_AGREEMENT_ACTIVE → ESHOP_LISTED → CALL_OFF_OPEN → PURCHASE_CONTRACTED → GENERAL_AGREEMENT_EXPIREDNEED_SUBMITTED — Хэрэгцээг илгээсэн; MARKET_RESEARCH — Зах зээлийн судалгаа; ITEM_AND_CUSTOMER_DEFINED — Бараа ба захиалагчийг тодорхойлсон; PLANNED_AS_GENERAL_AGREEMENT — Ерөнхий гэрээний аргаар төлөвлөсөн; FIRST_STAGE_ANNOUNCED — Нэгдүгээр үе шатыг зарласан; PROVIDER_QUALIFIED — Нийлүүлэгч шаардлага хангасан; GENERAL_AGREEMENT_ACTIVE — Ерөнхий гэрээ идэвхтэй; ESHOP_LISTED — Цахим дэлгүүрт бүртгэсэн; CALL_OFF_OPEN — Цахим дэлгүүрийн захиалга нээлттэй; PURCHASE_CONTRACTED — Худалдан авалтын гэрээ байгуулсан; GENERAL_AGREEMENT_EXPIRED — Ерөнхий гэрээний хугацаа дууссан.

Хориглох transition:

• ESHOP_ITEM_AND_CUSTOMER_APPLICABLE → DIRECT_PURCHASE_OUTSIDE_ESHOPESHOP_ITEM_AND_CUSTOMER_APPLICABLE — Цахим дэлгүүрийн бараа ба хамрагдах захиалагч; DIRECT_PURCHASE_OUTSIDE_ESHOP — Цахим дэлгүүрээс гадуурх шууд худалдан авалт — энэ эхийн 2.1–2.2 ба ЭХ-001-ийн 31.2-ын нөхцөл бүрэн хангагдсан үед.
• NEED_SUBMITTED → FIRST_STAGE_ANNOUNCEDNEED_SUBMITTED — Хэрэгцээг илгээсэн; FIRST_STAGE_ANNOUNCED — Нэгдүгээр үе шатыг зарласан — зах зээлийн судалгаа, төлөвлөгөөний мөргүй бол аргачлалын 2.3–2.5-ын шаардлагын холбоос дутуу.
• GENERAL_AGREEMENT_ACTIVE → PURCHASE_CONTRACTEDGENERAL_AGREEMENT_ACTIVE — Ерөнхий гэрээ идэвхтэй; PURCHASE_CONTRACTED — Худалдан авалтын гэрээ байгуулсан — ЭХ-001-ийн 38 дугаар зүйлийн захиалгын хуудас, урилга, хугацаа, үнийн саналын process-гүй бол.

7. UIUI — хэрэглэгчийн интерфэйс/UXUX — хэрэглэгчийн туршлага нөлөө

Хууль зүйн болон аргачлалын шаардлага

• Захиалагчийн худалдан авах бараа, үйлчилгээ цахим дэлгүүрт бүртгэлтэй, тухайн захиалагч хамаарах эсэхийг арга сонгохын өмнө ил харуулна.
• 20 саяас доош гэсэн шалтгаанаар ерөнхий гэрээний заавал худалдан авах бараа, үйлчилгээг шууд худалдан авалт руу шилжүүлэхгүй.
• Хэрэгцээний хүсэлтэд бараа/үйлчилгээний нэр төрөл, тоо хэмжээ, байршил, давтамж, шаардлага, жилийн нийт өртгийг авна.
• Зах зээлийн судалгааны UIUI — хэрэглэгчийн интерфэйс-д 2.4.1–2.4.4-ийн эрэлт, уялдуулсан нийлүүлэлт, техникийн тодорхойлолт, захиалагч, нийлүүлэгчийн чадавх, бүтэц, өрсөлдөөн, үнэ, хувилбар, SWOTSWOT — давуу, сул тал, боломж, эрсдэлийн шинжилгээ бүрийг traceable хэсэг болгоно.
• Ерөнхий гэрээ болон Худалдан авах гэрээ-г тусдаа албан нэр, талууд, state-тай харуулна.

Системийн хэрэгжилтийн санал

• Хуулийн лавлагааны зөрчил шийдэгдээгүй тул UIUI — хэрэглэгчийн интерфэйс-д “Аргачлалын 2.1: 37.5; хууль дахь хамаарах заалт: 37.2.4/31.2 — албан тайлбар шаардана” гэсэн дотоод compliance warning харуул.
• А/262, А/246 жишиг баримт бичгийн version баталгаажаагүй бол гэрээний загвар үүсгэхийг НӨХЦӨЛТЭЙ төлөвт байлга.

8. APIAPI — програмын харилцах интерфэйс logic нөлөө

Хууль зүйн болон аргачлалын шаардлага

• generalAgreementCatalogItemId, applicableCustomerId, annualAggregateBudget, needRequestId, marketResearchId, planningLineId-ыг нэг шаардлагын холбоос хэлхээнд хадгална.
• Цахим дэлгүүрт бүртгэлтэй бараа/үйлчилгээ + хамаарах захиалагч гэсэн хоёр нөхцөл бүрэн үед гадуур шууд худалдан авах transition-ыг хаана.
• Жилийн нийт төсөвт өртгийг тус бүрийн жижиг захиалгын дүнгээр орлуулахгүй; 2.2-ын aggregate guard хэрэглэнэ.
• Ерөнхий гэрээ ба худалдан авах гэрээг өөр entity төрөл, өөр талууд, өөр lifecycle-тай хадгална.
• Market research-ийн 2.4.1–2.4.4 хэсэг бүр source, author, approval, timestamp, хувилбарын audit-тай байна.

Системийн хэрэгжилтийн санал

• Алдааны жишиг: GENERAL_AGREEMENT_APPLICABILITY_UNRESOLVEDGENERAL_AGREEMENT_APPLICABILITY_UNRESOLVED — Ерөнхий гэрээний хамаарал шийдэгдээгүй, ESHOP_PURCHASE_REQUIREDESHOP_PURCHASE_REQUIRED — Цахим дэлгүүрээс авах үүрэгтэй, ANNUAL_AGGREGATE_BUDGET_REQUIREDANNUAL_AGGREGATE_BUDGET_REQUIRED — Жилийн нэгдсэн төсөвт өртөг шаардлагатай, MARKET_RESEARCH_INCOMPLETEMARKET_RESEARCH_INCOMPLETE — Зах зээлийн судалгаа дутуу, MODEL_DOCUMENT_SOURCE_UNVERIFIEDMODEL_DOCUMENT_SOURCE_UNVERIFIED — Жишиг баримтын эх баталгаажаагүй.
• sourceConflictFlags дотор LAW_REFERENCE_37_5_CONFLICTLAW_REFERENCE_37_5_CONFLICT — Хуулийн 37.5-ын ишлэлийн зөрчил, RECOMMENDATION_VS_MANDATORY_WORDINGRECOMMENDATION_VS_MANDATORY_WORDING — «Зөвлөсөн» ба «заавал» найруулгын зөрчил, MISSING_A262MISSING_A262 — А/262 жишиг баримт багцад байхгүй, MISSING_A246MISSING_A246 — А/246 жишиг баримт багцад байхгүй, OFFICIAL_URL_NOT_FOUNDOFFICIAL_URL_NOT_FOUND — Албан URL тогтоогоогүй-ыг хадгал.

9. Хууль зүйн шаардлага ба системийн саналын зааг

10. Зөрчил, хамаарал, freshness-ийн хязгаарлалт

10.1. 37.5 лавлагааны зөрчил

• Аргачлалын 2.1: “хуулийн 37.5-д заасны дагуу тодорхойлсон захиалагч”.
• ЭХ-001-ийн 37.5: ерөнхий гэрээний бараа, үйлчилгээг цахим дэлгүүрт нэгж үнээр байршуулах тухай.
• ЭХ-001-ийн 37.2.4: үйл ажиллагааны салбар, газар зүйн байрлалаар захиалагчийг тодорхойлох тухай.
• ЭХ-001-ийн 31.2: тодорхойлсон захиалагч цахим дэлгүүрээс худалдан авах үүрэг.
• Дүгнэлт: ЭХ СУРВАЛЖ ШИНЭЧЛЭХ ШААРДЛАГАТАЙЭХ — Эх сурвалж — хууль, журам, аргачлал эсхүл тайлбар материалын бүртгэл; албан тайлбар/засвар олдох хүртэл 37.5-ыг чимээгүй өөрчлөхгүй.

10.2. “Зөвлөсүгэй” ба “заавал”

• Тушаалын 2: аргачлал, зааврыг ашиглахыг захиалагч байгууллагад зөвлөсүгэй.
• Хавсралтын 2.1: тодорхойлсон захиалагч заавал худалдан авна.
• ЭХ-001-ийн 31.2: хуулиар цахим дэлгүүрээс худалдан авна.
• Дүгнэлт: НӨХЦӨЛТЭЙ — хавсралтын үүргийг хуулийн 31.2-тэй хамтатган хэрэглэнэ; тушаалын найруулгын зөрүүг ил тэмдэглэнэ.

10.3. Дутуу хамаарал

• Сангийн сайдын 2023 оны А/262 дугаар тушаалын ерөнхий гэрээний жишиг баримт бичиг эхийн багцад байхгүй.
• Сангийн сайдын 2024 оны А/246 дугаар тушаалын эм, эмнэлгийн хэрэглэгдэхүүний жишиг баримт бичиг эхийн багцад байхгүй.
• Эдгээрийн маягт, гэрээний нөхцөл, заавал талбарт тулгуурласан дүгнэлт ТОГТООХ БОЛОМЖГҮЙ.

10.4. Албан эх

• 2026-08-20-ны хайлтаар албан URLURL — вэб хаяг олдоогүй; гарын үсэг, тамгатай scan дангаараа албан цахим freshness-ийг нотлохгүй.
• Хүчин төгөлдөр эсэх, дараагийн өөрчлөлт, хүчингүй болгосон акт байгаа эсэх асуултад ЭХ СУРВАЛЖ ШИНЭЧЛЭХ ШААРДЛАГАТАЙЭХ — Эх сурвалж — хууль, журам, аргачлал эсхүл тайлбар материалын бүртгэл.

11. Яг ишлэх жишээ

• ЭХ-013 — Сангийн сайдын 2026 оны 06 дугаар сарын 10-ны өдрийн 127 дугаар тушаалын хавсралт, Бараа, үйлчилгээг ерөнхий гэрээний аргаар худалдан авах тендер шалгаруулалтын аргачлал, заавар, 2.1 дэх заалт, хувилбарын огноо 2026-06-10, албан URL тогтоогоогүй (2026-08-20)ЭХ-013 — Эх сурвалж: Бараа, үйлчилгээг ерөнхий гэрээний аргаар худалдан авах тендер шалгаруулалтын аргачлал, заавар; URL — вэб хаяг
• ЭХ-013 — Сангийн сайдын 2026 оны 06 дугаар сарын 10-ны өдрийн 127 дугаар тушаалын хавсралт, Бараа, үйлчилгээг ерөнхий гэрээний аргаар худалдан авах тендер шалгаруулалтын аргачлал, заавар, 2.4.1–2.4.4, хувилбарын огноо 2026-06-10, албан URL тогтоогоогүй (2026-08-20)ЭХ-013 — Эх сурвалж: Бараа, үйлчилгээг ерөнхий гэрээний аргаар худалдан авах тендер шалгаруулалтын аргачлал, заавар; URL — вэб хаяг
• ЭХ-013 — Сангийн сайдын 2026 оны 06 дугаар сарын 10-ны өдрийн 127 дугаар тушаалын хавсралт, Бараа, үйлчилгээг ерөнхий гэрээний аргаар худалдан авах тендер шалгаруулалтын аргачлал, заавар, 3.1 дэх заалт, хувилбарын огноо 2026-06-10, албан URL тогтоогоогүй (2026-08-20)ЭХ-013 — Эх сурвалж: Бараа, үйлчилгээг ерөнхий гэрээний аргаар худалдан авах тендер шалгаруулалтын аргачлал, заавар; URL — вэб хаяг